Try right click.

Thomas Anders - Love Of My Own

24 Ekim 2007 Çarşamba

Bebek Bakimi - Anne Sutunun Sagilmasi ve Saklanmasi

Bebek Bakimi ile ilgili diger yazilarima buradan ulasabilirsiniz



Henuz dogum yapmamis hamile bircok arkadasin tecrubeli annelere en cok danistiklari konulardan biri sanirim. Herseyden once, anne sutu yeni dogmus bebek icin en yararli besin. Bebeginizi emzirmek icin sinirlari zorlamak gerekiyor.

Emzirme ile ilgili yazimda emzirmenin yararlarini uzunca anlatmistim. Uzmanlar, mutlaka emzirmeyi oneriyorlar. Anne sutu, yapay olarak asla uretilemeyen tek besin. Anne sutunun yapay yollarla sagilmasi ise yeni birsey degil.

Anne sutu el ile sagilabilecegi gibi bu is icin ozel uretilmis pompalar ile de yapilabilir. Gunumuzde ilerleyen teknoloji ile bu pompalarin kullanim orani da artmistir. Bu yazida, pompa ile sagmadan bahsedecegim.

* Anne sutu neden sagilir?
  • Emzirmenin yapilamadigi durumlarda yapay mama vermek yerine anne sutunun sagilmasi daha iyi bir cozumdur. Bu durumlar soyle siralanabilir:
  1. Bebegin erken dogmus olmasi veya hasta olmasi durumunda ememiyecek durumda olmasi.
  2. Annenin meme basi duz ya da iceri dogru ise (bu durumda gogus basina takilan silikon basliklari kullanmayi denemek faydalidir).
  3. Annede meme iltihabi, meme basi catlagi ya da yara varsa.
  • Annenin emziremeyecegi gecici bir hastalik oldugunda (ya da sute zarar veren bir ilac alma durumu oldugunda), sutun kesilmemesi icin sutun sagilip atilmasi ve hastalik gectiginde tekrardan emzirmeye devam edilmesi icin.
  • Annenin surekli bebekle birlikte olamadigi durumlarda bebegin anne sutunden mahrum kalmamasi icin.
  • Anneye dogumdan sonra az da olsa ozgurluk saglamasi, bebegi anne sutunden ayirmadan anne disinda birinin beslemesi icin.
  • Emzirmenin daha zor olacagi umumi mekanlarda bebegin anne sutu ile beslenebilmesi icin.
  • Sutun cok fazla oldugu ve anneyi rahatsiz edecek duruma geldigi durumlarda gogsu bosaltip rahatlatmak icin.
  • Anne sutunun kesilmesi durumunda, onceden depolanmis sutler ile bebegin daha uzun sure anne sutunden faydalanmasi icin.
  • Bebegin beslenmesine babanin da katilmasi ve yeni dogan bebekle baba-cocuk sicakliginin daha derinlesmesi icin.
* Anne sutunun sagilip depolanmasi icin gerekli malzemeler:
  • Sutu cekmek icin pompa. Pompalar manuel ve elektrikli olmak uzere ici cesit olabilir. Ayrica hastane tipi ve ev tipi olabilir. Hastane tipi pompalar daha gelismis ve daha buyuk olduklarindan, hastanelerden kiralanabilir. Ev tipi pompalar ise cesitli magazalarda satilmaktadir. Tek pompali ve cift pompali olanlari vardir.
Bana en cok sorulan sorulardan biri hangi pompayi kullandigim idi. Ben, Medela'nin tek elektrikli pompasini kullandim ve cok memnun kaldim.

  • Sagilan sutun depolanmasi icin sterilize posetler ya da kaplar. Ben sterilize sut posetlerini kullandim. Bunlar tek sefer kullanilan, ustune sutun cekildigi tarih ve saati not edebileceginiz buzdolabi ozel sut posetleri.
  • Sagilan sutun bebegi icirilmesi icin biberon. Anne memesine en yakin biberon secilmeli ki bebek biberonun akisina alisip anne memesini emmeyi birakmasin. Ben, Playtex biberon, slow flow latex baslik kullandim. Playtex'in ozelligi, sut posetini direk biberona takmaniz, dolayisiyla sutun posetten biberona aktarilirken dis havaya maruz kalmamasi. Basliklari da anne memesine en yakin olan biberon cinsi. Ne yazik ki Avrupa'da, ozellikle Turkiye'de bulmak cok zor. Ama imkansiz degil. Satan bir iki eczane gordum.

* Anne sutu nasil sagilir?
  • Oncelikle, pompanin kullanim kilavuzunda yazdigi gibi pompanizin sut ile temas eden yerlerini dezenfekte edin. Her kullanimdan once dezenfekte etmeye gerek yoktur, ne siklikta dezenfekte edilmesi gerektigi kullanim kilavuzunda yazacaktir.
  • Sutu sagmadan once ellerinizi sabunla yikayin, varsa dezenfektan surun.
  • Daha onceden emzirmediginiz, ici sut ile dolu olan memeyi sagin.
  • Sut, pompanin haznesinde birikecektir. Sutun direk saklama kabi/posetine sagildigi aletler de mevcuttur. Bu, tabii ki daha dezenfektedir. Benim kullandigim tipte, hazne sadece sutun sagilmasi icindi, sut sagma isi bitince baska bir posete/kaba aktarmak gerekmekteydi.
  • Sutu, dezenfekte posete/kaba alin.
  • Ustune sagma islemini yaptiginiz tarihi ve saati mutlaka not edin. Nasil olsa hatirlarim, demeyin, yazin.
  • Posetleri ozel kapama parcasi ile kapatin.
  • Sutun oda sicakligina gelmesi icin 5-10 dakika kadar bekleyin.
  • Sutu kullanacaginiz sureye gore buzdolabi, buzluk ya da derin dondurucuya koyun.
  • Sagilmis sut, oda sicakliginda 1 saat, buzdolabinda 24 saat, buzlukta 1 ay, derin dondurucuda ise 3 ay dayanabilmektedir. Daha uzun saklanabilecegini soyleyen kaynaklar olsa da ben guvenemedim ve bu sureleri asan sutleri attim.
Not: Sut, soguyunca yagli kismi ust tarafta birikir. Ikiye ayrismis, homojen olmayan bir gorunum alir. Bozuldu sanmayin.

* Sutun kullanmak icin isitilmasi:
  • Donmus ya da buzdolabinda sogumus sutu isitma sekli bain-marie'dir. Yani posetin/kabin, ilik (sicak degil!) su dolu baska bir kap icinde isitilmasi.
  • Donmus sut posetini, ilik su iceren kaba batira cikara (suyun icinde surekli birakmayin!) isitin. Isindikca ayrisan suyun ve yagin birbirine karistigini goreceksiniz.
  • Sutu asla kaynatmayin, mikrodalgada ya da biberon isiticida isitmayin.
  • Isinmis sutu, biberona aktarin ve bebeginize icirin.
* Dikkat edilmesi gerekenler:
  • Bebegin bir kismini icip gerisini biraktigi sutu yeniden isitip vermeyin. Verenler oldugunu duydum ama benim icim rahat etmedi, vermedim.
  • Bu durumla karsilasmamak icin yeterli miktarda sutu posetleyin. Cok fazla sutu bir posette toplamayin. Eger bir sagmada bebeginizin ihtiyacindan cok sut cektiyseniz, iki-uc posete bolun.
  • Birkac tane az miktar sut iceren poset hazirlayin. Bebeginiz bir posetle doymaz ve daha isterse, bu az miktarlari verin ki dolu posetleri bosu bosuna harcamayin.
  • Anne sutunun icine su dahil baska hicbir katki maddesi koymayin.
  • Eger sagilmis sutu yaniniza alacaksaniz; soguk tutan bir termos icine posetle koyup gittiginiz yerde isitabilirsiniz ya da evde isitip, sicak tutan bir cantaya koyabilirsiniz. Bu is icin ozel uretilmis cantalar bulunmaktadir.
  • Gunde 1-2 seferden fazla biberonla sut vermemeye calisin. Hem gaz yapabilir hem de bebeginiz biberona alisip anne memesini reddedebilir.
  • Erimis sutu asla bir daha dondurmayin.
  • Sutu pompa ile sagmak, sutu azaltmaz tam tersi cogaltir. Arz-talep meselesi.
* Benim sutu sagmada gordugum faydalar:
  • Yeni dogum yaptigimda cok yorgundum ve surekli (3 saatte bir) sut icmek isteyen bebekle olusan sonsuz rutin (alt degistir, temizle, emzir, gaz cikar, uyumasini bekle, yatir) bir sure sonra insani daha da yoruyor. Gunde bir kere, ozellikle geceleri, sagdigim sutleri haftada birkac kere, beni uyandirmadan ya da en azindan yatagimdan kaldirmadan esim ya da annem veriyordu. Bu da 6 saat yataktan kalkmamam anlamina geliyordu ki bu benim icin harika bir dinlenmeydi.
  • Emzirmeye alisik olmayan goguslerim ilk ay yara olmustu ve cok aciyordu. En azindan gunde bir kez verdigim biberon goguslerimin de dinlenmesini sagladi.
  • Bir iki kere de olsa, dogum ve bebek bakimi stresinden kurtulmak icin bebegimi esime ya da anneme birakarak sokaga cikabildim.
  • Ozellikle restoran, havaalani, sokak ve magaza gibi halka acik ve emzirme yerinin olmadigi alanlarda yanima sagilmis sut alarak rahatlikla anne sutunu verdim. Gerci ucuncu ay sonunda artik utanmadan her yerde emzirir hale geldim ya... :-)
  • Gece daha uzun uyudugundan, emmedigi gogsumde cok fazla miktarda sut birikiyor ve beni rahatsiz ediyordu. Pompa ile bu sutu sagmak beni rahatlatiyordu.
  • Ayrica, bebegimizin anne sutu ile beslenmesine esim de katilip kizimizla o da yakin iletisime gecebiliyordu. Esim, besleme isini cok sevmisti ve bu isi yapmak icin hep gonullu oluyordu.
  • Ben, sut pompasini ilk 5 ay kullandim. Sonrasinda sadece emzirdim. Hem bebegin aldigi sut sikligi azalmisti, hem de benim vucudum emzirme rutinine cok alismisti. Bebegim 26 aylik ve hala emziriyorum.
* Bebege anne sutunu sagarak vermenin sakincalari:
  • Herseyden once anne memesinden verilen sutun sterilize edilip edilmemis olmasi gibi bir kaygi yoktur. Sutu sagma isleminde, sut once pompaya, oradan posete, oradan da biberona gitmekte, dolayisiyla anne memesine gore daha az sterilize ortamlarla karsilasmaktadir. Dikkat edilmedigi durumlarda sutten bebege mikroplar bulasabilir.
  • Sut, ozen gosterilmez ise bozulabilir. Sinirlarin disinda surede bekletilen, tekrar tekrar isitilip icirilen ya da icine baska katki maddesi konulan anne sutleri bebegi zehirleyebilir.
  • Biberonla verilen sut, bebekte daha cok gaz yapacaktir.
  • Dogru biberonu secmez ya da cok sik biberonla beslerseniz bebeginiz artik anne memesini istemeyebilir.
Ben, kendi deneyimlerim neticesinde soyleyebilirim ki ilk aylar icin sutu sagmak ve anne sutunu biberonla vermek, anneye biraz da olsa ozgurluk taniyan bir uygulama. Emzirmenin anne ve bebek icin rutin bir is haline geldigi ilerleyen aylarda ise pompa gereksiz hale geliyor. Ben, pompa kullanmaktan cok memnun kaldim ve onerir misin diye sorarsaniz, evet, ilk aylar icin mutlaka oneririm derim.

Bol sutlu, saglikli gunler dilerim...

Sonra: Yenidogan hastaliklari

Bebek Bakimi ile ilgili diger yazilarima buradan ulasabilirsiniz

12 yorum:

www.lezzetaski.com dedi ki...

Esra cığım anneannene çok üzüldüm çok şaşırdım. Bu ne böyle felaketler zinciri gibi. HErkesin nazı sana geçiyor anlaşılan :) Baksan hastalanmak için seni beklemişler. SEn buradayken olması daha iyi. İsviçredeyken aklın burada kalırdı. Çok geçmiş olsun arkadaşım.

Yİne güzel bir yazı hazırlamışsın annelere kaynak olacak nitelikte. ELlerine sağlık...

Açalya dedi ki...

Anneannene cok gecmis olsun canim, umarim simdi iyidir, peki annen nasil?
Yeni annelere ve hamilelere harika bir kaynak yazisi bu, tebrik ederim.

Anne ve Bebisi dedi ki...

Çok geçmiş olsun Esracım. Yeni okudum, yeni haberim oldu :(

Verdiğin bilgiler çok güzel, çok ayrıntılı. Ellerine, aklına sağlık.

archisugar dedi ki...

@ lezzetaski: Handecigim, cok haklisin. Aslinda iyi ki ben buradayken oldu. Yoksa cok endiselenirdim oralarda. Saglik olsun da sonucunda insallah... Yaziyi begendigine sevindim. Umarim birilerinin isine yarar.

@ Acalya: Annemin agrilari devam ediyor ama tabii ki daha onceye gore cok daha iyi. Ameliyattan once dayanilmaz agrilari vardi.

@ Anne ve bebesi: Adasim Esra, sagol canim. Cok optum seni

AYSUN dedi ki...

Esra şimdide ananen mi? Allahım yarabbim nasıl bir imtihandır bu senin için canım...Çok çok geçmiş olsun. Allahım size sağlık versin....

{ seRay } dedi ki...

merhabalar ben bu blog alemine yeni bugün katıldım :) bende kızım hakkında birkaç araştırma yaparken ayrıca blog ziyaretleri yapıyordum..verdiğiniz bilgiler için teşekkür ederiz..bloguma bekelrim..

www.lezzetaski.com dedi ki...

Esra cığım seni mimledim haberin olsun! Hem sana da moral olur biraz :) Umarım annen ve anneannen iyidir.Öptüm...

archisugar dedi ki...

@ Aysun: canim... Allah caresiz dert vermesin de... hepsinin ustesinden gelicez insallah... sizin gibi iyi insanlar cevremizde olup bize destek verdikce... :-)

@ seray: Hosgeldin o zaman. :-) Hemen geliyorum ziyarete.

@ lezzetaski: Handecigim mim icin tesekkurler... hala dusunmedeyim... aklimdaki bir iki "dogal" fotoyu koyarsam nerelere saklanirim diye. hehehe... bulucam zararsiz birsey insallah. Beni guldurdun gercekten. Cok optum seni.

SENABERA dedi ki...

Anneanneciğine çook geçmiş olsun. Allah acil şifalar versin..

Pınarın Kulubesi dedi ki...

Sevgili Esra
öncelikle çok geçmiş olsun, bundan sonra üzüntü yaşamazsınız inşallah.
Süt sağma konusunda ki verdiğin bilgiler çok faydalı oldu. Senin tavsiyenle aldığım Medela pompasından ben de çok memnunum. Medela poşetlerini kullanarak da aktarma yapmadan direkt poşete sağıp buzdolabına kaldırdığım az önce ilk poşetim oldu. Daha önce ki sağmalarımda ise senin de saydığın faydaları gördüm. Dışarı çıkabilmek, dışarda umumi ortamlarda rahat etmek gibi...
sevgiler

archisugar dedi ki...

@ senabera: cok tesekkurler canim.

@ pinarin kulubesi: Evet, sen hamileyken demistim ya, yazmak lazim bunlari bloga diye. Eminim cok merak edilen bir konu bu. Ben, cok yakin bir arkadasima danismistim yeni dogum yaptigimda.

Bahar dedi ki...

guzel yazmissiniz, bu konuda turkce iyi yazilmis yazi pek bulunmuyor. yalniz ekleme/duzeltme yapmak istiyorum. Sutler oda sicakliginda 7 saat (1 degil), buzdolabinda 7 gun (24 saat degil), buzlukta 3 ay (1 degil), derin dondurucuda (-20C) 6 ay (3 ay degil) dayanabilmektedir. Fakat donmus eritilmis sut 24 saat icinde tuketilmelidir. Kendi bebegime 1 yil boyunca bu sekilde verdim ve hicbir sorun yasamadim. Anne sutunun antibakteriyel ozelligi vardir ve mama (formula) gibi cabuk bozulmaz. Dondurulmadan saklanmis sutte bu ozellik devam eder. Bu yuzden eger bir hafta icinde kullanacaksaniz dondurmayin, donmus sutleri de 24 saat icinde kullanin.

Sut sagmanin baska bir faydasi da, emzirdikten sonra hastane pompasi ile duzenli sagildigi zaman sutu artiriyor ve sut azalmasindan dolayi emzirmeye son vermek gibi problemleri cozuyor. Kaynak:Le Leche League